Korozyon Nedir?
Korozyon, metallerin ve alaşımların elektrokimyasal tepkimeler sonucunda bozunuma uğramasıdır. Korozyona uğrayan metal ve alaşımlar, zamanla metalik özelliklerini kaybederler ve kullanılamaz hâle gelirler. Demirin paslanması korozyona örnek gösterilebilir. Metallerin yoğun olarak kullanıldığı köprü ve tesisatlarda korozyon görülmesi durumunda delinme, çökme gibi hasarlar meydana gelir. Korozyon, yapı ömrünü kısaltan bir etkiye sahiptir.
Korozyon Nasıl Meydana Gelir?
Korozyonun nasıl meydana geldiğini anlayabilmek için, metallerin bazı özelliklerini bilmek gerekir. Metaller doğada genellikle bileşik halde bulunurlar. Oksijen veya sülfüre bağlanmış halde bulunan metaller, saf değildir. Onları saf hale getirebilmek için yüksek ısıya ihtiyaç vardır. Metaller ve alaşımlar, farklı kullanım alanlarına uygun hâle getirilirken yüksek ısıya maruz kalırlar ve kararlı yapılarını kaybederler. Oksijen veya sülfürden ayrıştırılarak yapılarda kullanılan metaller, sahip oldukları yüksek enerjiyi dışarıya aktarma çabası içerisine girerler. Eski kararlı hâllerine dönebilmek için, tepkimeye girme eğilimleri olur. Bu tepkimeler sırasında korozyon meydana gelir. Bir metal ne kadar hareketli ve aktifse, o kadar kolay korozyon oluşumuna neden olur. Demir, havadaki oksijenle temasa geçerek kararlı hâle gelmeye çalışırken korozyona neden olur. Korozyona en iyi örneklerden biri, tüm Dünya’nın gözleri önünde gerçekleşen Özgürlük Anıtı’nın dönüşümüdür. ABD’nin dünyaca ünlü Özgürlük Anıtı, Fransa’dan ilk getirildiğinde kahverengi iken, günümüzde korozyon sonucu yeşil bir renge bürünmüştür.
Korozyona engel olabilmek için metal yüzeyinin pasif hâle getirilmesi, su ve havayla temasının kesilmesi gerekir. Nemli hava içerisinde yer alan su buharı ve havadaki oksijen, metal yüzeylerde korozyon oluşumu için gerekli şartların oluşmasına neden olur. Korozyon metal yüzeylerin her yerinde aynı anda görülebildiği gibi, sadece belirli bölgelerinde çukur oluşturabilecek şekilde de görülebilir. Çukur korozyonunda oyuklar meydana gelir ve delinmelere neden olacak kadar tehlikelidir.
Korozyonun önlenebilmesi için boya gibi koruyucu kaplamalar, paslanmaz özelliği katan elementlerle hazırlanan alaşımlar veya ortam koşullarını iyileştirme gibi yöntemler kullanılmaktadır. Yapı ömrünü ciddi manada tehdit eden korozyona karşı en çok tercih edilen ürünlerin başında paslanmaz çelik gelmektedir. Paslanmaz çelik, demir ve karbon alaşımına en az %10.5 oranında krom eklenmesiyle elde edilir.
